I. “Bir şey güzel olmak için bizâtihi müfîd (faydalı) olmak şarttır.” diyenler mahâsin-i san’atı (sanatın güzelliğini) münker (inkar etmiş) gibidirler.
II. Bugün artık yalnız manzum ve mukaffâ’ (kafiyeli) söze şiir denilmekten başka güzel olmazsa manzum ve mukaffâ’ söz şiir addolunmuyor (kabul edilmiyor).
III. Müellefât-ı edebiyyede (edebî metinlerde) sanat ve zînet göstermek maksad-ı aslî hükmüne girdiğinden, kelâmın bünye-i vücudu (bedeni) olmak lâzım gelen mânâ pek çok âsârda (eserde) satılık elbiseyi irae (göstermek) için istimâl olunan (kullanılan) ağaç parçalarına mümasildir (benzemektedir).

Numaralanmış yargılardan hangileri Servetifünunedebiyatının sanat görüşünü yansıtmaz?

Türk edebiyatında natüralizmin temsilcilerinden olan sanatçı, Emile Zola’dan etkilenerek deneysel tarzda roman yazma uğraşı içine girer. “Mürebbiye”, “Hayattan Sayfalar”, “Ben Deli miyim?” romanları bu özellikleri yansıtır. Sokağı, sokağın dilini edebiyatımıza taşıyan ilk sanatçı olarak kabul edilir. Çok güçlü bir gözlem gücüne sahip olan sanatçı, eserlerinde gözlem ve çevre betimlemelerine çok büyük önem verir. Natüralizm akımının etkisiyle kahramanların yaşadıkları çevrenin bütün özelliklerini eserlerinde yansıtır. “Kuyruklu Yıldız Altında Bir İzdivaç”, “Tesadüf” önemli eserleri arasında yer alır.

Yukarıda sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?

“……………”, Tevfik Fikret’in tepki toplayan şiirlerindendir. Bu şiirde Fikret’in büyük bir inanç zaafı içinde olduğu görülür. Şiirde, geleneksel, tarihten gelen değerlere karşı olumsuz bir bakış söz konusudur. Bu şiirinde din kurumu ve tarih eleştirildiği için Mehmet Akif Ersoy ile Tevfik Fikret önemli bir tartışmanın içerisine girerler. Tevfik Fikret Akif’i “Molla Sırat”; Akif de Tevfik Fikret’i “Zangoç” olarak eleştirir.

Yukarıdaki boşluğa aşağıdaki eserlerden hangisi getirilmelidir?

 “Kırık Hayatlar“, (I) Halit Ziya Uşaklıgil‘in (II) yoksul ailelerin dramını anlattığı hikâye (III) türündeki eseridir. Edebiyatımızda mensur şiir (IV) türünün ilk örneklerini vermiştir. Türk edebiyatında anı (V) türünde en çok eser vermiş yazarlar arasında yer alır.

Yukarıdaki numaralanmış yerlerin hangisinde bir bilgi yanlışlığı vardır?

Şiirde anlaşılmayı ikinci plana atar. (I) Şiirde yaygın olmayan “havf-ı siyah” (siyah korku), “saat-i semenfam” (yasemin renkli saatler) “lerze-i rûşen” (parlak titreyiş) gibi alışılmamış bağdaştırmalara başvurur. (II) Bütün şiirlerini hece ile yazmış ahenk ve müzikaliteyi ön planda tutmuştur. (III) Şiirlerinde çok zengin bir lirizm ve geniş hayal gücü göze çarpar. (IV) Şiiri, “nesir musikisi” olarak tanımlamış heceleri bile müzik düzeyinde uyumlu kullanmaya dikkat etmiştir. (V)

“Cenap Şahabettin” ile ilgili yukarıdaki numaralanmış yerlerin hangisinde bir bilgi yanlışlığı vardır?

Asıl mesleği doktorluk olan sanatçı, Servetifünun Edebiyatı’nın önemli şairlerinden biridir. Hem şiir hem de düzyazı türünde eserleri vardır. Şairliği ile bilinir. Sembolizmden etkilenen sanatçı sembolizm akımının Türk edebiyatındaki öncülerindendir. Hatta Türk şiirine sembolizmi ve parnasizmi sokan şair olarak bilinir. Şiirde müziğe ve biçim güzelliğine önem vermiş iç ahengi de oldukça önemsemiştir. Bu da sanatçının ne denli sembolizm akımının etkisinde kaldığını göstermektedir.

Yukarıda sözü edilen Servetifünun sanatçısı aşağıdakilerden hangisidir?

Servetifünun Dönemi şiiriyle ilgili verilen aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Halit Ziya Uşaklıgil, edebiyata Fransızca ve İngilizceden küçük birtakım hikâyeler çevirerek başlar. (I) Çeşitli konularda yazı ve makaleler kaleme alır. (II) Daha sonra düzyazı şeklinde şiirler yazar (III)  Bunlara “mensur şiir” adını verir. (IV) Romanlarında epik unsurlar ağır basar. (V)

“Halit Ziya Uşaklıgil” ile ilgili yukarıdaki numaralanmış yerlerin hangisinde bir bilgi yanlışlığı vardır?

Süleyman Nazif, bir fikir adamı gibi değil his ve heyecanına göre hareket eden bir sanatçıdır. (I) 1908’den sonra sosyal konulara yönelip milli duyguları işlemeye başlar. (II) Devletin ve milletin karşı karşıya kaldığı felaketlere adeta isyan edip vatan ve millet sevgisini içeren eserler kaleme alır. (III) Bu devirde özgürlük, vatan ve adalet konularını ön plana çıkarır. (IV) Osmanlıcılıktan “Batıcılık” fikrine yönelir. (V)

“Süleyman Nazif” ile ilgili yukarıdaki numaralanmış yerlerin hangisinde bir bilgi yanlışlığı vardır?

Servetifünun Dönemi Edebiyatı’nın hikâye ve romanı ile ilgili verilen aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Kelime-i Arabî, Farsî, Türkçe, ne olursa olsun son hecelerde tevâfuk tam bulundukça şart-ı kâfiye mükemmelen hâsıldır. İşte bu kâide-i semâ’iyeye ittibâ ettiğimiz içindir ki nazmımızda büyük bir vüs’at hâsıl oldu: Evet, muhatabımın fikri pek musarrahtı: O muğlakât-i hayaliyeden ne anlaşılır? Meali yok, yine âsâr-ı ber-güzîde adı… Şu hâl-i cehline erbâb-ı fikrin şaşılır! Farz edelim ki şu kıtanın birinci mısraını ez-kazâ eski şairlerimizden biri söyleyivereydi, biçare kıtayı ikmâl için ne kadar müşkülâta duçar olacaktı: “Musarrahtı” kelimesine kafiye bulmalı! Arabî,
Farsî kelimelerin Türkçe kelimelerle takfiyesine bugün sarahaten verdiğimiz cevâz kudema beyninde musarrah olmadığından biçare nâzım bir kere “musarrah” kelimesinin pençe-i tazyîkine düştü mü artık ‘mukarrah’ falan gibi kafiye aramaya başlar, nihayet kafiyenin tesir-i bâridiyle
müncemid bir manzume vücuda getirebilirdi.

Bu parçada vurgulanan aşağıdakilerin hangisidir?

Gel bu akşam da ser-be-ser güzelim
Levhâ-i kâinâtı seyredelim
Gölge, hep gölge, her taraf gölge
Gölgelerde bütün zemîn mestûr
Asman yalnızca nîm ma’zûr
Görülen başlıyor görülmemeğe
Bir dumandan kefenle cism-i cihân
Kalıyor ka’r-ı leyl için de nihân

Bu şiir parçasının ahenk unsurlarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Diplomat olarak görev yaparken aynı zamanda edebiyatla uğraşan biri olarak öne çıkar. Edebi hayatını iki dönemde incelemek gerekir. İlkin 1896’da Servet-i Fünun dergisinde yayımladığı bir hikâye ile bu gruba dâhil olur. Bu dönemde Servetifünun topluluğu içinde yer almış, sanatlı ve süslü bir anlatımla daha çok bireysel konuları işlemiştir. Sonrasında bu toplulukla bağlarını kopararak edebi hayatının ikinci aşamasını başlatır. Bu dönemde Türkçülük akımını benimser. Milli duyguları güçlü olan sanatçı 1908’den sonra başlayan Türkçülük hareketinin kurucuları arasında yer alır. “Çağlayanlar” ve “Gönül Hanım” eserleriyle ön plana çıkar.

Yukarıda sözü edilen Servetifünun sanatçısı hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

Aşağıdaki Servetifünun Dönemi sanatçılarından hangisinin karşısında verilen türde eseri yoktur?

Birbirinden farklı sosyal sınıflara mensup olan hesap memuru İsmail Tayfur ile patronunun kızı Hacer’in çevre baskısıyla evlendirilmeleri ve bu evliliğin hazin bir şekilde bitişinin hikâye edildiği “- – – -” adlı romanın temel çatışması aşk ve paradır. İsmail Tayfur, yanlarına sığınan Saniha’yı
sevmesine rağmen daha iyi imkânlara sahip olacağıyla ilgili telkinler neticesinde Hacer’le evlenmiş ancak hikâye sonunda kendi, aklını yitirirken eşi hayatını kaybetmiştir.

Bu parçada hakkında bilgi verilen roman aşağıdakilerden hangisidir?

Tolun Bey, I. Cihan Harbi sırasında esir düşen ve Sibirya’daki bir karargâhta tutsak edilen bir Türk subayıdır. Eylül 1917’de kasabaya alışveriş için gitme nöbetinin kendisine verildiği bir gün gerekli malzemeyi temin ettikten sonra aldığı kitapları incelemek üzere bir lokantaya oturur. Burada Tatar bir tüccar olan Ali Bahadır Kaplanoğlu ve kız kardeşi – – – – ile tanışır. Kitaplar, dil ve coğrafya, Türklerin kökeni, keşfedilmemiş tarihî gerçekler üzerine sohbete dalarlar. Bu sohbette tarihî gerçekleri keşfetme amacıyla Orhun vadisini, atalarının asıl yurdunu ziyaret
etme kararı alırlar…

Konusu hakkında bilgi verilen bu Servetifünun Dönemi roman örneği ile ilgili parçada, boş bırakılan yere aşağıdaki isimlerden hangisi getirilmelidir?

Halit Ziya Uşaklıgil’in bu romanında “Ahmet Cemil” tipi Servetifünun sanatçısını temsil eden romantik bir kişiliktir. Batılı anlamda ilk realist roman olan eser, aynı zamanda bir hayal kırıklığı romanıdır. Eserde, Halit Ziya Uşaklıgil, Edebiyatıcedide hareketiyle eski ile yeni edebiyatçılar arasındaki zihniyet mücadelesini anlatır.

“Halit Ziya Uşaklıgil”in yukarıda sözü edilen eseri aşağıdakilerden hangisidir?

Ahmet Rasim, halkı eğitmeyi, aydınlatmayı amaçlayan bir sanatçıdır. (I) İstanbul’un günlük yaşantısını anlatan makale, fıkra ve anılarıyla tanınır. (I) Adını ilkin fıkraları ile duyurmuş fıkralarında kendine has mizahi bir üslupla okurla buluşmuştur. (III) Eski İstanbul’un geceleri, ramazan günleri, gelenek ve görenekleri, çarşı ve sokakları eserlerinde önemli yer tutar. (IV) Dönemin Anadolu hayatını bütün ayrıntılarıyla fıkra ve sohbet türündeki yapıtlarıyla dile getirir. (V)

“Ahmet Rasim” ile ilgili yukarıdaki numaralanmış yerlerin hangisinde bir bilgi yanlışlığı vardır?

Aşağıdakilerden hangisi Tanzimat ve Servetifünun şiirinin farklılık gösterdiği alanlardan biri değildir?

Boulogne Ormanı Paris’in, bu memure-i medeniyetin, bir sakininde yetiştirilmiş bir memure-i vahşettir: Bir orman ki geniş caddeleri, latif köşkleri, göllerindeki adacıkların köprüleri, nehirlerinin vapurları olmasa insan Amarika’nın bir hadika-i bikri zanneder. İnsanların bir çölde yetiştirdikleri
bu orman Paris’in onda birine, âdeta büyük bir şehre muadil olup orman olabilmek için hiçbir şeyi noksan değildir. Çağlayanları vardır ki Amerika’nın Niagara’sı hakkında bir fikr-i mücmel verir, gölleri vardır ki İsviçre’nin nevahi-i erbaa göllerinin birer numunesidir. Buz deryaları vardır ki insana Sibirya’dan hatıra verir. Öyle meydanları vardır ki bir orduyu müsteab-ı husulesi eder. Sekiz dizi araba istiab edecek caddeleri vardır ki üç kilometre mümted olur. Öyle koruları vardır ki topraklarına güneş isabet etmez.

Bu parça için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?